Niet iedere paniekaanval begint op dezelfde manier. Soms voel je de angst plotseling terwijl je niets bijzonders doet. Soms ontstaat de aanval juist in een situatie die je al spannend vindt.
Dat verschil helpt om je klachten beter te beschrijven.
Een onverwachte aanval lijkt zonder duidelijke aanleiding te komen
Je zit bijvoorbeeld thuis televisie te kijken en merkt ineens hartkloppingen en sterke angst. Op dat moment zie je geen duidelijke reden.
Dat betekent niet dat er nooit factoren kunnen meespelen. Het betekent vooral dat de aanval voor jou niet duidelijk aan één situatie was gekoppeld.
Terugkerende onverwachte paniekaanvallen zijn belangrijk bij de beoordeling van paniekstoornis.
Een situationele aanval ontstaat rond een herkenbare situatie
Je krijgt bijvoorbeeld sterke paniek in een volle trein, tijdens een presentatie of wanneer je op de snelweg rijdt.
De situatie zegt nog niet welke angststoornis erbij past. Iemand kan bang zijn voor beoordeling, voor moeilijk kunnen ontsnappen of voor lichamelijke sensaties die tijdens de situatie opkomen.
Lees daarom ook over agorafobie en sociale angst.
Het onderscheid is niet altijd zwart-wit
Soms verwacht je dat een situatie spannend wordt, maar weet je niet precies wanneer de aanval komt. Een andere keer lijkt een aanval onverwacht, terwijl je achteraf merkt dat je al een tijd gespannen was.
Je hoeft daarom niet ieder moment perfect in een categorie te zetten.
Een bruikbare vraag is: welke situaties ben ik anders gaan benaderen sinds de aanvallen begonnen?
Kijk naar je gedrag tussen de aanvallen
Ga je bepaalde plekken vermijden? Neem je altijd water, medicijnen of een begeleider mee om je veilig te voelen? Controleer je vooraf waar de uitgang is?
Dat gedrag kan veel zeggen over wat de paniek in je dagelijks leven doet. Lees verder over veiligheidsgedrag en vermijdingsgedrag.
Beschrijf het patroon voor je huisarts
Noteer van een paar aanvallen waar je was, of je de angst zag aankomen en wat je daarna hebt aangepast. Dat helpt meer dan alleen het woord onverwacht of situationeel gebruiken.
Op naar de huisarts met paniekklachten lees je hoe je zo'n gesprek kunt voorbereiden.