Oorzaken & mechanismen

Hormonen, overgang en paniek

Tijdens de overgang kunnen angst, slaap en opvliegers veranderen. Lees waarom hormonen mogelijk meespelen, maar niet als bewezen universele oorzaak van paniek gelden.

Tijdens de overgang kunnen lichamelijke en emotionele veranderingen tegelijk optreden.

Opvliegers, slechter slapen en schommelingen in stemming of angst kunnen daardoor moeilijk uit elkaar te houden zijn.

Er is een verband met angstklachten, maar geen simpele paniekoorzaak

Onderzoek wijst erop dat de menopauzale overgang samen kan gaan met meer kwetsbaarheid voor angstklachten.

Dat betekent niet dat één hormoonverandering bij iedereen paniekstoornis veroorzaakt.

De relatie is complex en wordt ook beïnvloed door slaap, lichamelijke klachten en omstandigheden.

Opvliegers kunnen op paniek lijken

Plotseling warm worden, zweten en hartkloppingen kunnen zowel bij overgangsklachten als paniek voorkomen.

De betekenis die je eraan geeft kan verschil maken.

Lees ook warmte en zweten bij paniek en hartkloppingen.

Houd rekening met timing

Merk je klachten vooral rond veranderingen in menstruatie of tijdens de overgang? Dan is dat nuttige informatie voor de huisarts.

Het is niet nodig om iedere dag allerlei waarden of symptomen te meten. Een eenvoudig overzicht van patroon en invloed op je leven is meestal genoeg.

Beoordeel lichamelijke en psychische klachten samen

Je hoeft niet te kiezen tussen “hormonen” en “angst”.

Beide kunnen tegelijk aandacht verdienen.

Bespreek ook slaap, medicatie en andere lichamelijke veranderingen.

Paniek blijft behandelbaar

Ook wanneer hormonen mogelijk meespelen, kunnen bekende behandelvormen voor paniek nuttig zijn.

Lees meer over CGT en paniekstoornis.

Voor een bredere levensfasepagina komt daarnaast een aparte uitleg over de overgang binnen de specifieke groepen.

Bespreek ook andere overgangsklachten

Vertel je huisarts of je last hebt van opvliegers, veranderde menstruaties, slecht slapen of stemmingsklachten.

Die informatie helpt om het geheel te bekijken. Een behandeling voor paniek kan nodig zijn naast aandacht voor de overgang, in plaats van dat alles onder één verklaring wordt geplaatst.

Houd de taal voorzichtig

Zinnen als “mijn hormonen veroorzaken mijn paniek” zijn meestal te stellig. Een betere formulering is dat hormonale veranderingen mogelijk samenlopen met meer gevoeligheid voor angst en lichamelijke sensaties.

Bronnen voor deze pagina